Od lipca 2025 r. w ramach projektu Strażniczki z Matecznika przyglądamy się wewnętrznym procedurom szpitalnym i oceniamy je pod kątem zgodności z prawami pacjenta.
Jest to kontynuacja zadania, które realizowane było w projekcie Matecznik Wielkopolski.
Pod lupę bierzemy następujące dokumenty:
- Regulamin organizacyjny – każdy szpital musi mieć taki dokument, najczęściej można go znaleźć na stronach BIPu.
- Wewnętrzne procedury dotyczące postępowania z kobietą w okresie okołoporodowym – o te dokumenty prosimy drogą dostępu do informacji publicznej. Czasami otrzymujemy jedną procedurą dotyczącą łagodzenia bólu porodowego (wymaganą zgodnie ze Standardem), czasami także inne dokumenty dotyczące komunikacji, nacięcia krocza, postępowania przy poronieniu.
- Informacje zawarte na stronie internetowej szpitala pod kątem użyteczności dla pacjenta – prawa pacjenta, możliwość złożenia skargi, inne przydatne informacje.
Po uzyskaniu kompletu procedur analizujemy je pod kątem zgodności z następującymi dokumentami:
- Ustawa o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta z dnia 6 listopada 2008 r. (dalej: Ustawa)
- Rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie standardu organizacyjnego opieki okołoporodowej z dnia 16 sierpnia 2018 r. (dalej: Standard)
- Aktualne wyniki badań naukowych, opracowania, interpretacje i inne.
Nasze uwagi i sugestie wysyłamy dyrekcji szpitali z intencją dostosowania procedur szpitalnych do obowiązującego prawa, tak by zapewniały one jak najlepszą opiekę kobietom w okresie okołoporodowym.
Do tej pory przeanalizowałyśmy następujące placówki.
1. Pleszew
Po analizie dokumentów otrzymany od Pleszewskiego Centrum Medycznego wysłałyśmy do placówki pismo z uwagami. Dotyczyły one m.in.:
- Doprecyzowania niektórych kwestii nieporuszonych w procedurach:
- temat nacięcia krocza i sposobów uniknięcia nacięcia,
- możliwość jedzenia podczas porodu.
- Przebudowania wzoru planu porodu zbudowanego na zasadzie odpowiedzi Tak/ Nie, która często jest nieadekwatna i nosi znamiona zgody blankietowej.
- Zwróciłyśmy też uwagę na przejrzystość strony internetowej szpitala, która zawiera m.in. regulamin dodatkowej opieki pielęgnacyjnej, regulamin odwiedzin i jest łatwa do nawigacji.
(pdf. 384kb)
2. Krotoszyn
Przeanalizowałyśmy aż 10 różnych dokumentów otrzymanych od SP ZOZ w Krotoszynie. Nasze uwagi dotyczyły m.in.:
- Poprawienia formularza zgody na nacięcie krocza, który zawiera informacje nieoparte na aktualnej wiedzy medycznej.
- Używania zgód blankietowych, czyli zgód udzielanych z góry na interwencje, o których nie wiadomo, czy będą musiały zostać podjęte.
- Przebudowania wzoru planu porodu zbudowanego na zasadzie zaznaczania kratek przy pytaniach – w wielu miejscach jest to forma nieadekwatna i nielogiczna.
(pdf. 388kb)
3. Koło
Od Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w Kole otrzymałyśmy kilkanaście procedur, po analizie których wysłałyśmy do placówki nasze uwagi. Dotyczyły one m.in.:
- Poprawienia Regulaminu porodów rodzinnych, który zawiera zapis o możliwości porodu z osobą bliską jedynie w przypadku porodu fizjologicznego, co jest niezgodne z prawem.
- Przebudowania wzoru planu porodu zbudowanego na zasadzie zaznaczania odpowiedzi Tak/ Nie – jest to forma miejscami nieadekwatna i nielogiczna.
- Uwzględnienia w procedurach tematu ochrony krocza przed nacięciem, zwłaszcza biorąc pod uwagę statystyki nacięć krocza w placówce, które przy I stopniu referencyjności oddziału – są wyższe niż średnia zarówno w Polsce, jak i Wielkopolsce.
(pdf. 350kb)
Szpital skontaktował się z nami zarówno telefonicznie oraz szybko przesłał odpowiedź mailową, dziękując za merytoryczne uwagi. Jednocześnie otrzymałyśmy poprawione dokumenty oraz jedną nową procedurę stworzoną po naszej sugestii. Dziękujemy za współpracę.
(pdf. 403kb)
4. Wolsztyn
W przypadku Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w Wolsztynie analiza objęła prawie 20 procedur. Nie znalazłyśmy wielu nieprawidłowości, a dotyczyły one m.in.:
- Uaktualnienia niektórych dokumentów w związku z nowym Standardem, który zacznie obowiązywać 7 maja 2026 r.
- Zmiany dokumentu zgody na nacięcie krocza, który zawiera nieprawdziwe wskazania do przeprowadzenia tej interwencji.
- Przebudowania wzoru planu porodu zbudowanego na zasadzie zaznaczania odpowiedzi Tak/ Nie – jest to forma miejscami nieadekwatna i nielogiczna.
(pdf. 346kb)
Szybko otrzymałyśmy odpowiedź ze szpitala, w której podziękowano nam za uwagi i zapewniono, że zostaną one uwzględnione w wewnętrznej dokumentacji.
(pdf. 299kb)
5. Ostrzeszów
Od Pani Prezes Ostrzeszowskiego Centrum Zdrowia otrzymałyśmy ponad 20 dokumentów, które zrobiły na nas duże wrażenie. Podkreślano w nich rolę położnej oraz jej zadania polegające także na wsparciu emocjonalnym, informowaniu pacjentek i dbaniu o ich poczucie bezpieczeństwa.
Nasze uwagi dotyczyły m.in.:
- Uaktualnienia niektórych dokumentów w związku z nowym Standardem, który zacznie obowiązywać 7 maja 2026 r.
- Zmiany dokumentu zgody na nacięcie krocza, który zawiera nieprawdziwe wskazania do przeprowadzenia tej interwencji.
- Przebudowania wzoru planu porodu zbudowanego na zasadzie zaznaczania odpowiedzi Tak/ Nie – jest to forma miejscami nieadekwatna i nielogiczna.
(pdf. 378kb)
Szpital w odpowiedzi podziękował za uwagi, za współpracę przy organizacji spotkań z położnymi w tamtejszego bloku porodowego oraz odesłał od razu poprawione dokumenty. Jednocześnie poinformował, że blok porodowy i oddział położniczy z dniem 1 stycznia 2026 r. zostały zawieszone na okres pół roku.
(pdf. 560kb)
6. Kępno
Szpital w Kępnie na naszą prośbę o wewnętrzne procedury zareagował telefonem od Pani Dyrektor zakładu, szybką wysyłką dokumentacji oraz zapowiedzią współpracy. Po przejrzeniu 11 procedur wysłałyśmy pismo z zauważonymi nieprawidłowościami.
Nasze uwagi dotyczyły m.in.:
- Uaktualnienia niektórych dokumentów w związku ze zmianami w Rozporządzeniach Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej – kwestie zasiłków po stracie dziecka.
- Tematu zgód blankietowych pojawiających się w dokumentacji, którą podpisuje kobieta przyjmowana do porodu.
- Propozycji dodania kilku informacja na stronie internetowej w zakładce Dla Pacjenta.
- Przebudowania wzoru planu porodu zbudowanego na zasadzie zaznaczania odpowiedzi Tak/ Nie – jest to forma miejscami nieadekwatna i nielogiczna.
(pdf. 402kb)
W odpowiedzi na nasze uwagi otrzymałyśmy wzruszającego maila od Położnej Oddziałowej z podziękowaniem za ogrom naszej pracy. Nasze uwagi pozwolą im na uaktualnienie wzoru planu porodu, a potem sukcesywnie kolejnych procedur.
Otrzymałyśmy również zaproszenie do placówki, którą odwiedziłyśmy 10 kwietnia, a 14 maja otrzymałyśmy 2 poprawione dokumenty. Zmieniono:
- Usunięto zapis o tym, że nacięcie krocza chroni przed samoistnym pęknięciem.
- Wyedytowano plan porodu, by był bardziej czytelny i przejrzysty.
Kolejne dokumenty mają być sukcesywnie zmienane.
7. Oborniki
Z SP ZOZ w Obornikach otrzymałyśmy prawie 20 procedur i dokumentów dotyczących zarówno prowadzenia porodów, jak i pozyskiwania mleka kobiecego czy zgody na badania noworodka. Po ich przejrzeniu wysłałyśmy pismo z zauważonymi nieprawidłowościami.
Nasze uwagi dotyczyły m.in.:
- Uaktualnienia niektórych dokumentów w związku z nowym Standardem Organizacyjnym Opieki Okołoporodowej, który zacznie obowiązywać w maju 2026 r.
- Tematu zgód blankietowych pojawiających się w dokumentacji, którą podpisuje kobieta przyjmowana do porodu.
- Uwzględnienia w procedurach tematu kangurowania noworodka po cięciu cesarskim.
- Przebudowania wzoru planu porodu zbudowanego na zasadzie zaznaczania zdań (czyli odpowiedzi Tak/ Nie) – jest to forma miejscami nieadekwatna i nielogiczna.
(pdf. 491kb)
30 kwietnia 2026 r. otrzymałyśmy odpowiedź z poprawionymi dokumentami. Wprowadzone zmiany dotyczyły m.in.:
- Uproszczenia planu porodu.
- Aktualizacji dokumentów do nowego Standardu organizacyjnego opieki okołoporodowej.
- Uproszczenia informacji prawnych dla rodziców po stracie dziecka.
- Zmiany dokumentu o zgodzie na procedury przy porodzie – dodano informacje, że celem pisma jest przekazanie najważniejszych informacji, a zgoda zawsze jest podejmowana w momencie wystąpienia konieczności wykonania interwencji medycznej.
- Przy zgodach na zabiegi dokonywane na dziecku usunięto zapis “bez obecności rodziców.”
8. Kościan
SP ZOZ w Kościanie to kolejna placówka, od której otrzymałyśmy kilkanaście procedur dotyczących zarówno prowadzenia porodów, jak i opieki nad noworodkiem. Po ich analizie wysłałyśmy pismo z zauważonymi nieprawidłowościami.
Nasze uwagi dotyczyły m.in.:
- Uaktualnienia niektórych dokumentów w związku z nowym Standardem Organizacyjnym Opieki Okołoporodowej, który zacznie obowiązywać w maju 2026 r.
- Tematu zgód blankietowych pojawiających się w dokumentacji, którą podpisuje kobieta przyjmowana do porodu.
- Poprawy informacji o wskazaniach do nacięcia krocza – obecne są niezgodne z aktualną wiedzą medyczną.
- Przebudowania wzoru planu porodu zbudowanego na zasadzie pytań i odpowiedzi Tak/ Nie – jest to forma miejscami nieadekwatna i nielogiczna.
(pdf. 475kb)
Szpital skontaktował się z nami zarówno telefonicznie oraz szybko przesłał odpowiedź mailową, dziękując za merytoryczne uwagi. Otrzymałyśmy poprawione dokumenty oraz jedną nową procedurę stworzoną po naszej sugestii.
Procedury zostały uaktualnione do nowego Standardu organizacyjnego opieki okołoporodowej i zawierają obecnie takie zapisy jak możliwość jedzenia podczas porodu czy kontakt skóra do skóry na sali operacyjnej. Zmian było naprawdę wiele i doceniamy ogrom pracy włożonej w aktualizację dokumentów.
(pdf. 80kb)
9. Gniezno
Kolejny raz zwróciłyśmy się do Szpitala Pomnik Chrztu Polski w Gnieźnie z prośbą o wewnętrzne procedury i sprawdziłyśmy je zwłaszcza pod kątem zgodności z nowym Standardem Organizacyjnym Opieki Okołoporodowej. Wysłałyśmy pismo z niewielką liczbą uwag. Dotyczyły one:
- Koniecznością zmian w procedurze o łagodzeniu bólu porodowego w związku z nowym Standardem.
- Zmiany wzoru planu porodu, który obecnie zbudowany jest na zasadzie pytań i odpowiedzi Tak/Nie. Jest to formuła miejscami nieadekwatna i nielogiczna.
- Uaktualnienie informacji o możliwości jedzenia podczas porodu.
(pdf. 475kb)
Otrzymałyśmy odpowiedź z podziękowaniem za uwagi i obietnicą, że zaproponowane zmiany będą sukcesywnie wprowadzane w aktualizowanych dokumentach.
(pdf. 1Mb)
